วิถีจักรพรรดิ เล่ม 24: วิถีไร้ลักษณ์ (The Formless Way) ผู้นำที่ยิ่งใหญ่จะสร้างองค์กรให้ดำรงอยู่ต่อไปได้อย่างไร โดยไม่ต้องพึ่งพาตัวเขาอีกต่อไป

ถึงคนที่เปิดมาถึงหน้านี้

ไม่ว่าคุณจะตามวิถีจักรพรรดิมาตั้งแต่เล่มแรก หรือเพิ่งหยิบเล่มสุดท้ายขึ้นมาดูก่อน มีเรื่องหนึ่งอยากชวนคุยก่อนเปิดหน้า

สมมติว่าอีก 10 ปีข้างหน้า คุณเดินผ่านชั้น 3 ของตึกที่ตัวเองสร้าง มีคนทำงานอยู่ 40 คน ไม่มีใครรู้ว่าคุณเป็นใคร ไม่มีใครลุกขึ้นทัก และงานของพวกเขาเดินไปได้ดีโดยไม่ต้องมีชื่อคุณอยู่ในอีเมลสักฉบับ

คุณยืนอยู่ตรงนั้นสักพัก ความรู้สึกที่เกิดขึ้นเป็นความภูมิใจ เป็นความเหงา หรือเป็นทั้งสองอย่างในเวลาเดียวกัน ไม่มีคำตอบที่ถูก มีแต่คำตอบที่เป็นของคุณเอง และคำตอบนั้นบอกอะไรบางอย่างเกี่ยวกับสิ่งที่คุณสร้างมาเพื่ออะไร

ตลอดเส้นทางแห่งอำนาจ เราเรียนรู้วิธีต่อสู้ วิธีเอาชนะ วิธีสร้างอาณาจักร และวิธีรักษาสิ่งที่ครอบครองไว้ แต่เมื่อมาถึงจุดสูงสุด มีคำถามหนึ่งที่ยากกว่าการพิชิตศัตรูทั้งหมดรวมกัน คือคุณกล้าปล่อยมือจากสิ่งที่ตัวเองสร้างหรือเปล่า

บทสุดท้ายของมหากาพย์ 24 เล่ม

วิถีจักรพรรดิ เล่ม 24: วิถีไร้ลักษณ์ (The Formless Way) โดย หลินโม่ คือบทอวสานของมหากาพย์วิถีจักรพรรดิทั้ง 24 เล่ม จากการแย่งชิงอำนาจ ไปสู่การสละอำนาจ จากการสร้างตัวตน ไปสู่การก้าวข้ามอัตตา และจากการเป็นศูนย์กลางของทุกสิ่ง ไปสู่การสร้างระบบที่ดำรงอยู่ได้โดยไม่ต้องมีเรา

เล่าผ่านหลินโม่ในวัยชรา ที่มองย้อนกลับไปยังอาณาจักรที่ตัวเองสร้างขึ้น และส่งต่อบทเรียนสุดท้ายให้ผู้สืบทอด

สิ่งที่เล่มนี้พาไปสำรวจมีหลายเรื่อง เช่น การปล่อยวางความสำเร็จเดิม ก่อนที่มันจะกลายเป็นอุปสรรคต่ออนาคต การใช้จิตที่สงบนิ่งรับมือกับความเปลี่ยนแปลงและความไม่แน่นอน และการเข้าใจความว่างเปล่าในฐานะพื้นที่สำหรับความเป็นไปได้ใหม่

อีกกลุ่มหนึ่งเป็นเรื่องของคนและองค์กร การสร้างผู้นำรุ่นต่อไปที่กล้าคิดต่างจากผู้ก่อตั้ง การออกแบบองค์กรที่ตรวจสอบ ปรับตัว และแก้ข้อผิดพลาดของตัวเองได้ และการเปลี่ยนจากควบคุมทุกอย่างด้วยตัวเอง ไปเป็นการสร้างหลักการที่คนอื่นนำไปใช้ต่อได้

อีกเรื่องคือการค้นหาความหมายของความสำเร็จที่อยู่เหนือชื่อเสียง ตำแหน่ง และอำนาจ

พื้นที่ว่างที่เกิดขึ้นเมื่อคุณลุกจากโต๊ะประชุมที่เคยเต็มไปด้วยชื่อคุณ อาจน่ากลัวในตอนแรก เพราะเราคุ้นกับการเป็นคนที่ถูกเรียกหา แต่ความว่างนั้นก็เป็นที่เดียวที่อะไรใหม่จะงอกขึ้นมาได้ และเล่มนี้ชวนมองมันแบบนั้น

อัตตาเองก็เป็นเรื่องที่ไม่ต้องรอให้เกษียณ ทุกครั้งที่เรารู้สึกว่า "ถ้าไม่มีฉัน ที่นี่ไปไม่รอด" ก็อาจเป็นเวลาที่ควรถามตัวเองว่า ประโยคนี้เป็นความจริง หรือเป็นความต้องการให้ตัวเองสำคัญ

หนังสือผสมปรัชญาตะวันออก เรื่องเล่าเชิงยุทธศาสตร์ ประวัติศาสตร์ และแนวคิดการบริหารองค์กรยุคใหม่ เพื่อชวนผู้อ่านตั้งคำถามกับสิ่งที่ตัวเองเคยยึดถือ

ลองต่อภาพตึกชั้น 3 อีกฉาก สมมติว่าผู้สืบทอดวัย 35 ของคุณตัดสินใจเรื่องหนึ่งต่างจากที่คุณจะทำ ผลออกมาไม่ดีเท่าที่คุณคิดว่าตัวเองทำได้ คุณรู้สึกคันมืออยากโทรไปสั่งแก้ แต่รู้ว่าถ้าโทร ทุกคนจะเรียนรู้ได้เพียงอย่างเดียว คือ ต้องรอคุณ

ผู้นำรุ่นต่อไปที่กล้าคิดต่างจากผู้ก่อตั้ง ก็แปลว่าต้องมีวันที่เขาตัดสินต่างจากคุณ นี่เป็นข้อสังเกตของคนเขียนหน้านี้ ไม่ได้บอกว่ามีฉากแบบนี้ในเล่ม แต่คำถามที่น่านั่งกับมันนานคือ คุณจะปล่อยให้เขาผิด ให้เขาเรียน และให้เขาเติบโตในแบบของเขาได้แค่ไหน

ส่วนความเหงาที่คุณอาจรู้สึกตอนยืนอยู่ชั้น 3 นั้น อาจเป็นสัญญาณว่าสิ่งที่คุณสร้างทำงานได้จริง และบางที การเติบโตขั้นสุดท้ายของผู้นำ ไม่ใช่การมีอำนาจมากขึ้น แต่คือการไม่ต้องใช้อำนาจนั้นอีกต่อไป

เพราะผู้นำที่แท้จริงไม่ได้สร้างองค์กรให้ทุกคนต้องทำตามเขาตลอดไป แต่สร้างองค์กรที่ผู้คนตัดสินใจต่างจากเขาได้ และยังเติบโตต่อไป

นี่คือบทสุดท้ายของวิถีจักรพรรดิ และอาจเป็นจุดเริ่มต้นของวิถีชีวิตบทใหม่สำหรับคุณ ลองดูว่าเล่มนี้ชวนคุณคิดเรื่องไหนก่อน

คำว่า "ความสำเร็จ" ของคุณอาจมีนิยามเพิ่มอีกข้อ คือสิ่งที่ยังเดินต่อได้ในวันที่คุณไม่ได้ยืนอยู่ตรงนั้น

ถ้าคุณเดินมาถึงบทสุดท้ายของวิถีจักรพรรดิแล้ว เล่มนี้จะถามคุณคำเดียว ถ้าคุณวางมือ ทุกอย่างจะเดินต่อได้ไหม