สัจธรรมสีเทา เล่ม 9 กรง: เมื่ออัลกอริทึมรู้จักคุณดีกว่าที่คุณรู้จักตัวเอง

คุณแน่ใจหรือว่าสิ่งที่ปรากฏบนหน้าจอ คือสิ่งที่คุณเลือกจะเห็น?

ลองนึกถึงวันที่คุณตั้งใจเปิดมือถือดูเวลาแค่ 1 นาที แล้วเงยหน้าขึ้นมาอีกทีผ่านไป 47 นาที ทุกคลิปที่หยุดดู ทุกโพสต์ที่กดไลก์ ทุกคำที่ค้นหา ทุกเรื่องที่ทำให้คุณโกรธ และทุกวินาทีที่นิ้วหยุดอยู่บนหน้าจอ ทิ้งร่องรอยให้ระบบรู้ว่าคุณชอบอะไร กลัวอะไร เกลียดอะไร เชื่ออะไร และอะไรทำให้คุณหยุดเลื่อนไม่ได้ ผลที่ตามมาคือฟีดของคุณไม่เหมือนฟีดของใคร และโลกที่เห็นก็ค่อยๆ สะท้อนความเชื่อของคุณกลับมาจนเริ่มรู้สึกว่าทุกคนคิดเหมือนกัน คุณไม่ได้อ่อนแอหรือขาดวินัย แต่กำลังเล่นกับระบบที่ถูกออกแบบมาให้เปลี่ยนความสนใจของมนุษย์เป็นสินค้า และความโกรธกับดราม่าคือวัตถุดิบที่ทำเงินได้ดีที่สุด กรงที่สมบูรณ์แบบที่สุดไม่จำเป็นต้องมีลูกกรง และผู้คุมไม่จำเป็นต้องยืนอยู่หน้าประตู เพราะอาจเป็นกรงที่นักโทษไม่รู้ด้วยซ้ำว่าตัวเองอยู่ข้างใน

อ่านจบแล้วครั้งหน้าที่คุณรู้สึกโกรธกับโพสต์หนึ่งจนอยากพิมพ์ตอบ คุณจะหยุดและถามได้ว่าเรื่องนี้ถูกเลือกให้เห็นเพื่ออะไร แทนที่จะตอบสนองตามที่ระบบต้องการ ถ้าพร้อมแล้ว และอยากรู้ว่าใครกันแน่คือผู้เลือก — เล่มนี้คือคำถามที่ควรถามก่อนเลื่อนหน้าจอครั้งต่อไป